Aesopi nomen sicubi interposuero,
Demetrius qui dictus est Phalereus,
Duo cum incidissent in latronem milites,
Calvi momordit musca nudatum caput;
Quidam immolasset verrem cum sancto Herculi,
Pravo favore labi mortales solent
Invenit calvus forte in trivio pectinem.
Ubi vanus animus aura captus frivola
Cursu volucri, pendens in novacula,
Angusto in aditu taurus luctans cornibus
Adversus omnes fortis veloces feras
Cui reddidi iam pridem quicquid debui,
Athenas occupavit imperio improbo.
Unus profugit, alter autem restitit
Quam opprimere captans alapam sibi duxit gravem.
Cui pro salute votum debebat sua,
Et, pro iudicio dum stant erroris sui,
Accessit alter aeque defectus pilis.
Arripuit insolentem sibi fiduciam,
Calvus, comosa fronte, nudo corpore,
Cum vix intrare posset ad praesepia,
Canis cum domino semper fecisset satis,
Auctoritatis esse scito gratia:
Ut mos est vulgi, passim et certatim ruit,
Et vindicavit sese forti dextera.
Tunc illa irridens: Punctum volucris parvulae
Asello iussit reliquias poni hordei.
Ad paenitendum rebus manifestis agi.
Heia! inquit in commune quodcumque est lucri!
Facile ad derisum stulta levitas ducitur.
(Quem si occuparis, teneas; elapsum semel
Monstrabat vitulus quo se pacto plecteret.
Languere coepit annis ingravantibus.
Ut quidam artifices nostro faciunt saeculo,
"Feliciter!" succlamans. Ipsi principes
Latrone exciso timidus accurrit comes
Voluisti morte ulcisci; quid facies tibi,
Quas aspernatus ille sic locutus est:
Facturus ludos dives quidam nobilis
Ostendit ille praedam et adiecit simul:
Princeps tibicen notior paulo fuit,
Non ipse possit Iuppiter reprehendere),
Tace inquit ante hoc novi quam tu natus es.
Aliquando obiectus hispidi pugnae suis
5
Qui pretium operibus maius inveniunt novis,
5
Illam osculantur, qua sunt oppressi, manum,
5
Stringitque gladium, dein reiecta paenula:
5
Iniuriae qui addideris contumeliam?
5
Libenter istum prorsus appeterem cibum,
5
Proposito cunctos invitavit praemio
5
Superum voluntas favit; sed fato invido
5
Operam Bathyllo solitus in scaena dare.
5
Occasionem rerum significat brevem.
5
Qui doctiorem emendat sibi dici putet.
5
Arripuit aurem, sed cariosis dentibus
Si marmori ascripserunt Praxitelen suo,
Tacite gementes tristem fortunae vicem.
Cedo inquit illum; iam curabo sentiat,
Respondit: Mecum facile redeo in gratiam,
Nisi, qui nutritus illo est, iugulatus foret.
Quam quisque posset ut novitatem ostenderet.
Carbonem, ut aiunt, pro thesauro invenimus.
Is forte ludis (non satis memini quibus)
Effectus impediret ne segnis mora,
Praedam dimisit. Hic tunc venator dolens
Trito Myronem argento, tabulae Zeuxidem.
Quin etiam resides et sequentes otium,
Quos attentarit. Tunc, qui depugnaverat:
Quia non fuisse mentem laedendi scio.
Huius respectu fabulae deterritus
Venere artifices laudis ad certamina;
Quem spes delusit, huic querela convenit.
Dum pegma rapitur, concidit casu gravi
Finxere antiqui talem effigiem Temporis.
Canem obiurgabat. Cui latrans contra senex:
Adeo fucatae plus vetustati favet
Ni defuisse noceat, repunt ultimi;
Vellem istis verbis saltem adiuvisses modo;
Sed te, contempti generis animal improbum,
Periculosum semper vitavi lucrum.
Quos inter scurra, notus urbano sale,
Nec opinans, et sinistram fregit tibiam,
Non te destituit animus, sed vires meae.
Invidia mordax quam bonis praesentibus.
In quis Menander, nobilis comoediis
Constantior fuissem vera existimans.
Quae delectaris bibere humanum sanguinem,
Sed dicis: Qui rapuere divitias, habent.
Habere dixit se genus spectaculi
Duas cum dextras maluisset perdere.
Quod fuimus laudas, si iam damnas quod sumus.
10
Sed iam ad fabellam talis exempli feror.
10
Quas, ipsum ignorans, legerat Demetrius
10
Nunc conde ferrum et linguam pariter futtilem.
10
Optem necare vel maiore incommodo.
10
Numeremus agedum qui deprensi perierunt:
10
Quod in theatro numquam prolatum foret.
10
Inter manus sublatus et multum gemens
10
Hoc cur, Philete, scripserim, pulchre vides.
Et admiratus fuerat ingenium viri,
Ut possis alios ignorantes fallere,
†Hoc argumentum veniam ei dari docet
Maiorem turbam punitorum reperies.
Dispersus rumor civitatem concitat.
Domum refertur. Aliquot menses transeunt,
Unguento delibutus, vestitu fluens,
Ego qui sum expertus quantis fugias viribus,
Qui casu peccat. Nam qui consilio est nocens,
Paucis temeritas est bono, multis malo.
Paulo ante vacua turbam deficiunt loca.
Ad sanitatem dum venit curatio.
Veniebat gressu delicato et languido.
Scio quam virtuti non sit credendum tuae.
Illum esse quamvis dignum poena iudico.
In scaena vero postquam solus constitit
Ut spectatorum mos est et lepidum genus,
Hunc ubi tyrannus vidit extremo agmine:
Illi assignari debet haec narratio
Sine apparatu, nullis adiutoribus,
Desiderari coepit, cuius flatibus
15
Quisnam cinaedus ille in conspectum meum
15
Qui re secunda fortis est, dubia fugax.
15
Silentium ipsa fecit exspectatio.
15
Solebat excitari saltantis vigor.
Audet venire? Responderunt proximi:
Ille in sinum repente demisit caput
Erat facturus ludos quidam nobilis,
Hic est Menander scriptor. Mutatus statim:
Et sic porcelli vocem est imitatus sua,
Et incipiebat a se Princeps ingredi:
Homo inquit fieri non potest formosior.
Verum ut subesse pallio contenderent
Reducem tum adducit prece, pretio ut tantummodo
Et excuti iuberent. Quo facto simul
Ipso ludorum ostenderet sese die.
20
Nihil est repertum, multis onerant lancibus
20
Qui simul advenit, rumor de tibicine
Hominemque plausu prosequuntur maximo.
Fremit in theatro. Quidam affirmant mortuum,
Hoc vidit fieri rusticus: Non mehercules
Quidam in conspectum proditurum sine mora.
Me vincet inquit, et statim professus est
Aulaeo misso, devolutis tonitribus
Idem facturum melius se postridie.
Di sunt locuti more translaticio.
25
Fit turba maior. Iam favor mentes tenet
25
Tunc chorus ignotum modo reducto canticum
Et derisuri, non spectaturi sedent.
Insonuit, cuius haec fuit sententia:
Uterque prodit. Scurra degrunnit prior
Laetare, incolumis Roma, salvo principe!
Movetque plausus et clamores suscitat.
In plausus consurrectum est. Iactat basia
Tunc simulans sese vestimentis rusticus
Tibicen: gratulari fautores putat.
30
Porcellum obtegere (quod faciebat scilicet,
30
Equester ordo stultum errorem intellegit
Sed, in priore quia nil compererant, latens)
Magnoque risu canticum repeti iubet.
Pervellit aurem vero, quem celaverat,
Iteratur illud. Homo meus se in pulpito
Et cum dolore vocem naturae exprimit.
Totum prosternit. Plaudit illudens eques.
Acclamat populus scurram multo similius
Rogare populus hunc coronam existimat.
35
Imitatum, et cogit rusticum trudi foras.
35
Ut vero cuneis notuit res omnibus,
At ille profert ipsum porcellum e sinu,
Princeps, ligato crure nivea fascia,
Turpemque aperto pignore errorem probans:
Niveisque tunicis, niveis etiam calceis,
En hic declarat quales sitis iudices!
Superbiens honore divinae domus,
Ab universis capite est protrusus foras.
Tap any Latin word to look it up