Fifth Episode
Χορός
980 καὶ μὴν θαλάμας τάσδʼ ἐσορῶ δὴ
Καπανέως ἤδη τύμβον θʼ ἱερὸν
μελάθρων τʼ ἐκτὸς
Θησέως ἀναθήματα νεκροῖς,
κλεινήν τʼ ἄλοχον τοῦ καπφθιμένου
985 τοῦδε κεραυνῷ πέλας Εὐάδνην,
ἣν Ἶφις ἄναξ παῖδα φυτεύει.
τί ποτʼ αἰθερίαν ἕστηκε πέτραν,
τῶνδε δόμων ὑπερακρίζει,
τήνδʼ ἐμβαίνουσα κέλευθον;
990 τί φέγγος, τίνʼ αἴγλαν
ἐδίφρευε τόθʼ ἅλιος
σελάνα τε κατʼ αἰθέρα,
λαμπάδʼ ἵνʼ ὠκυθόαι νύμφαι,
ἱππεύουσι διʼ ὀρφναίας,
995 ἁνίκα γάμων γάμων
τῶν ἐμῶν πόλις Ἄργους
ἀοιδάς, εὐδαιμονίας,
ἐπύργωσε καὶ γαμέτα
χαλκεοτευχοῦς, αἰαῖ, Καπανέως.
1000 πρός σʼ ἔβαν δρομὰς ἐξ ἐμῶν
οἴκων ἐκβακχευσαμένα,
πυρᾶς φῶς τάφον τε
βατεύσουσα τὸν αὐτόν,
ἐς Ἅιδαν καταλύσουσʼ ἔμμοχθον
1005 βίοτον αἰῶνός τε πόνους·
ἥδιστος γάρ τοι θάνατος
συνθνῄσκειν θνῄσκουσι φίλοις,
εἰ δαίμων τάδε κραίνοι.
καὶ μὴν ὁρᾷς τήνδʼ ἧς ἐφέστηκας πέλας
1010 πυράν, Διὸς θησαυρόν, ἔνθʼ ἔνεστι σὸς
πόσις δαμασθεὶς λαμπάσιν κεραυνίοις.
ὁρῶ δὴ τελευτάν,
ἵνʼ ἕστακα· τύχα δέ μοι
ξυνάπτοι ποδός· ἀλλὰ τᾶς
1015 εὐκλεΐας χάριν ἔνθεν ὁρ-
μάσω τᾶσδʼ ἀπὸ πέτρας πη-
δήσασα πυρὸς ἔσω,
σῶμά τʼ αἴθοπι φλογμῷ
1020 πόσει συμμείξασα, φίλον
χρῶτα χρωτὶ πέλας θεμένα,
Φερσεφονείας ἥξω θαλάμους,
σὲ τὸν θανόντʼ οὔποτʼ ἐμᾷ
προδοῦσα ψυχᾷ κατὰ γᾶς.
1025 ἴτω φῶς γάμοι τε·
ἴθʼ αἵτινες εὐναὶ
δικαίων ὑμεναίων ἐν Ἄργει
φανῶσιν τέκνοις· ὅσιος δʼ
ὅσιος εὐναῖος γαμέτας
1030 συντηχθεὶς αὔραις ἀδόλοις
1030 γενναίας ψυχᾶς ἀλόχοιο.
καὶ μὴν ὅδʼ αὐτὸς σὸς πατὴρ βαίνει πέλας
γεραιὸς Ἶφις ἐς νεωτέρους λόγους,
οὓς οὐ κατειδὼς πρόσθεν ἀλγήσει κλύων.
δυστάλαιναι, δυστάλας δʼ ἐγὼ γέρων,
1035 ἥκω διπλοῦν πένθημʼ ὁμαιμόνων ἔχων,
τὸν μὲν θανόντα παῖδα Καδμείων δορὶ
Ἐτέοκλον ἐς γῆν πατρίδα ναυσθλώσων νεκρόν,
ζητῶν τʼ ἐμὴν παῖδʼ, δόμων ἐξώπιος
βέβηκε πηδήσασα Καπανέως δάμαρ,
1040 θανεῖν ἐρῶσα σὺν πόσει. χρόνον μὲν οὖν
τὸν πρόσθʼ ἐφρουρεῖτʼ ἐν δόμοις· ἐπεὶ δʼ ἐγὼ
φυλακὰς ἀνῆκα τοῖς παρεστῶσιν κακοῖς,
βέβηκεν. ἀλλὰ τῇδέ νιν δοξάζομεν
μάλιστʼ ἂν εἶναι· φράζετʼ εἰ κατείδετε.
1045 τί τάσδʼ ἐρωτᾷς; ἥδʼ ἐγὼ πέτρας ἔπι
ὄρνις τις ὡσεὶ Καπανέως ὑπὲρ πυρᾶς
δύστηνον αἰώρημα κουφίζω, πάτερ.
τέκνον, τίς αὔρα; τίς στόλος; τίνος χάριν
δόμων ὑπεκβᾶσʼ ἦλθες ἐς τήνδε χθόνα;
1050 ὀργὴν λάβοις ἂν τῶν ἐμῶν βουλευμάτων
κλύων· ἀκοῦσαι δʼ οὔ σε βούλομαι, πάτερ.
τί δʼ; οὐ δίκαιον πατέρα τὸν σὸν εἰδέναι;
κριτὴς ἂν εἴης οὐ σοφὸς γνώμης ἐμῆς.
σκευῇ δὲ τῇδε τοῦ χάριν κοσμεῖς δέμας;
1055 θέλει τι κλεινὸν οὗτος στολμός, πάτερ.
ὡς οὐκ ἐπʼ ἀνδρὶ πένθιμος πρέπεις ὁρᾶν.
ἐς γάρ τι πρᾶγμα νεοχμὸν ἐσκευάσμεθα.
κἄπειτα τύμβῳ καὶ πυρᾷ φαίνῃ πέλας;
ἐνταῦθα γὰρ δὴ καλλίνικος ἔρχομαι.
1060 νικῶσα νίκην τίνα; μαθεῖν χρῄζω σέθεν.
πάσας γυναῖκας ἃς δέδορκεν ἥλιος.
ἔργοις Ἀθάνας φρενῶν εὐβουλίᾳ;
ἀρετῇ· πόσει γὰρ συνθανοῦσα κείσομαι.
τί φῄς; τί τοῦτʼ αἴνιγμα σημαίνεις σαθρόν;
1065 ᾄσσω θανόντος Καπανέως τήνδʼ ἐς πυράν.
θύγατερ, οὐ μὴ μῦθον ἐς πολλοὺς ἐρεῖς.
τοῦτʼ αὐτὸ χρῄζω, πάντας Ἀργείους μαθεῖν.
ἀλλʼ οὐδέ τοί σοι πείσομαι δρώσῃ τάδε.
ὅμοιον· οὐ γὰρ μὴ κίχῃς μʼ ἑλὼν χερί.
1070 καὶ δὴ παρεῖται σῶμασοὶ μὲν οὐ φίλον,
ἡμῖν δὲ καὶ τῷ συμπυρουμένῳ πόσει.
ἰώ, γύναι, δεινὸν ἔργον ἐξειργάσω.
Ἶφις
ἀπωλόμην δύστηνος, Ἀργείων κόραι.
Χορός
, σχέτλια τάδε παθών,
1075 τὸ πάντολμον ἔργον ὄψῃ τάλας.
Ἶφις
οὐκ ἄν τινʼ εὕροιτʼ ἄλλον ἀθλιώτερον.
Χορός
ἰὼ τάλας·
μετέλαχες τύχας Οἰδιπόδα, γέρον,
μέρος καὶ σὺ καὶ πόλις ἐμὰ τλάμων.
Ἶφις
1080 οἴμοι· τί δὴ βροτοῖσιν οὐκ ἔστιν τόδε,
νέους δὶς εἶναι καὶ γέροντας αὖ πάλιν;
ἀλλʼ ἐν δόμοις μὲν ἤν τι μὴ καλῶς ἔχῃ,
γνώμαισιν ὑστέραισιν ἐξορθούμεθα,
αἰῶνα δʼ οὐκ ἔξεστιν. εἰ δʼ ἦμεν νέοι
1085 δὶς καὶ γέροντες, εἴ τις ἐξημάρτανε,
διπλοῦ βίου λαχόντες ἐξωρθούμεθʼ ἄν.
ἐγὼ γὰρ ἄλλους εἰσορῶν τεκνουμένους
παίδων ἐραστὴς πόθῳ τʼ ἀπωλλύμην.
εἰ δʼ ἐς τόδʼ ἦλθον κἀξεπειράθην τέκνων
1090 οἷον στέρεσθαι πατέρα γίγνεται τέκνων,
οὐκ ἄν ποτʼ ἐς τόδʼ ἦλθον εἰς νῦν κακόν·
ὅστις φυτεύσας καὶ νεανίαν τεκὼν
ἄριστον, εἶτα τοῦδε νῦν στερίσκομαι.
εἶἑν· τί δὴ χρὴ τὸν ταλαίπωρόν με δρᾶν;
1095 στείχειν πρὸς οἴκους; κᾆτʼ ἐρημίαν ἴδω
πολλῶν μελάθρων, ἀπορίαν τʼ ἐμῷ βίῳ;
πρὸς μέλαθρα τοῦδε Καπανέως μόλω;
ἥδιστα πρίν γε δῆθʼ, ὅτʼ ἦν παῖς ἥδε μοι.
ἀλλʼ οὐκέτʼ ἔστιν, γʼ ἐμὴν γενειάδα
1100 προσήγετʼ αἰεὶ στόματι καὶ κάρα τόδε
κατεῖχε χειρί· πατρὶ δʼ οὐδὲν ἥδιον
γέροντι θυγατρός· ἀρσένων δὲ μείζονες
ψυχαί, γλυκεῖαι δʼ ἧσσον ἐς θωπεύματα.
οὐχ ὡς τάχιστα δῆτά μʼ ἄξετʼ ἐς δόμους;
1105 σκότῳ δὲ δώσετʼ· ἔνθʼ ἀσιτίαις ἐμὸν
δέμας γεραιὸν συντακεὶς ἀποφθερῶ.
τί μʼ ὠφελήσει παιδὸς ὀστέων θιγεῖν;
δυσπάλαιστον γῆρας, ὡς μισῶ σʼ ἔχων,
μισῶ δʼ ὅσοι χρῄζουσιν ἐκτείνειν βίον,
1110 βρωτοῖσι καὶ ποτοῖσι καὶ μαγεύμασι
παρεκτρέποντες ὀχετὸν ὥστε μὴ θανεῖν·
οὓς χρῆν, ἐπειδὰν μηδὲν ὠφελῶσι γῆν,
θανόντας ἔρρειν κἀκποδὼν εἶναι νέοις.
Tap any Greek word to look it up
An open-access project
Murray 1913
OCT
Murray, OCT, 1913 · 1913
The Editor

Gilbert Murray (1866–1957) was Regius Professor of Greek at the University of Oxford from 1908 to 1936. Born in Sydney, Australia, he became one of the most prominent Hellenists of his age — both as a scholar and as a public intellectual who used verse translations of Greek tragedy to bring ancient drama to modern audiences. His translations of Euripides were staged in London's West End to considerable popular success. Beyond classics, Murray was a committed internationalist who helped draft the League of Nations covenant and served as chairman of the League of Nations Union.

About This Edition

Murray's OCT of Euripides, published in three volumes (1902–1909, revised 1913), provided the first modern critical text of all surviving Euripidean plays based on systematic manuscript collation. Murray worked primarily from the two principal manuscript families — the "select" manuscripts (L and P, preserving ten plays with extensive scholia) and the "alphabetical" manuscripts (preserving an additional nine plays). His text is considered moderately interventionist: Murray was willing to accept conjectures from the great Dutch and German scholars of the 18th and 19th centuries where he judged the manuscript text corrupt. James Diggle's OCT (1981–1994) has now superseded Murray's for scholarly purposes, though Murray's remains widely cited.

Tap any Greek word to look it up