Demipho
Quid qua profectus causa hinc es Lemnum, Chreme,
Adduxtin tecum filiam?
Quid ita non?
Chremes
Non.
Postquam videt me eius mater esse hic diutius,
570
Simul autem non manebat aetas virginis
Neam negligentiam, ipsam cum omni familia
Ad me profectam esse aibant.
Demipho
Quid illic tam diu,
Quaeso, igitur commorabare, ubi id audiveras?
Chremes
Pol me detinuit morbus.
Demipho
Unlde? aut qui?
Chremes
Rogas?
575
Senectus ipsa est morbus; sed venisse eas
Salvas audivi ex nauta qui illas vexerat.
Demipho
Quid gnato obtigerit me absente audistin, Chreme?
Chremes
Quod quidem me factum consili incertum facit;
Nam hanc conditionem si cui tulero extrario,
580
Quo pacto aut unde mihi sit dicendum ordine est.
Te mihi fidelem ess aeque atque egomet sum mihi
Scibam: ille, si me alienus affinem volet,
Tacebit dum intercedet familiaritas;
Sin spreverit me, plus quam opus est scito sciet:
585
Vereorque ne uxor aliqua hoc resciscat mea;
Quod si fit, ut me excutiam atque egrediar domo
Id restat; nam ego meorum solus sum meus.
Demipho
Scio ita esse; et istaec mihi res sollicitudini est:
Neque defetiscar usque adeo experirier,
590
Donec tibi id quod pollicitus sum effecero.
Geta
Ego hominem callidiorem vidi neminem
Quam Phormionem: venio ad hominem ut dicerem
Argentum opus esse, et id quo pacto fieret:
Vixdum dimidium dixeram, intellexerat;
595
Gaudebat; me laudabat; quaerebat senem;
Dis gratias agebat, tempus sibi dari
Ubi Phaedriae esse ostenderet nihilo minus
Amicum sese quam Antiphoni: hominem ad forum
Iussi operiri; eo me esse adducturum senem.
600
Sed eccum ipsum: quis est ulterior? atat, Phaedriae
Pater venit: sed quid pertimui autem, bellua?
An quia quos fallam pro uno duo sunt mihi dati?
Commodius esse opinor duplici spe utier.
Petam hinc unde a primo institui: is si dat, sat est:
605
Si ab eo nihil fiet, tum hunc adoriar hospitem.
Antipho
Exspecto quam mox recipiat huc sese Geta:
Sed patruum video cum patre adstantem. Hei mihi,
Quam timeo adventus huius quo impellat patrem.
Geta
Adibo hosce, O noster Chreme.
Chremes
Salve, Geta.
Geta
610
Venire salvum volupe est.
Chremes
610
Credo.
Geta
610
Quid agitur?
Chremes
Multa advenienti, ut fit, nova hic compluria.
Geta
Ita: de Antiphone audistin quae facta?
Chremes
Omnia.
Geta
Tun dixeras huic? facinus indignum, Chreme,
Sic circumiri.
Demipho
Id cum hoc agebam commodum.
Geta
615
Nalm hercle ego quoque id quidem agitans mecum sedulo
Inveni, opinor, remedium huic rei.
Chremes
Quid, Geta?
Demipho
Quod remedium?
Geta
Ut abii abs te, fit forte obviam
Mihi Phormio.
Chremes
Qui Phormio?
Geta
Is qui istam.
Chremes
Scio.
Geta
Visum est mihi ut eius tentarem sententiam.
620
Prendo hominem solum:Cur non, inquam, Phormio,
Vides inter nos sic haec potius cum bona
Ut componantur gratia quam cum mala?
Herus liberalis est, et fugitans litium:
Nam caeteri quidem hercle amici omnes modo
625
Uno ore auctores fuere ut praecipitem hanc daret.
Antipho
Quid hic coeptat? aut quo evadet hodie?
Geta
An legibus
Daturum poenas dices, si illam eiecerit?
Iam id exploratum est. Heia, sudabis satis,
Si cum illo inceptas homine: ea eloquentia est.
630
Verum pone esse victum eum: at tandem tamen
Non capitis eius res agitur, sed pecuniae.
Postquam hominem his verbis sentio mollirier,
Soli sumus nunc hic, inquam; eho dic, quid velis dari
Tibi in manum, ut herus his desistat litibus;
635
Haec hinc facessat; tu molestus ne sies.
Antipho
Satin illi Di sunt propitii?
Geta
Nam sat scio,
Si tu aliquam partem aequi bonique dixeris,
Ut est ille bonus vir, tria non commutabitis
Verba hodie inter vos.
Demipho
Quis te istaec iussit loqui?
Chremes
640
Immo non potuit melius pervenirier
Eo quo nos volumus.
Antipho
Occidi.
Chremes
Perge eloqui.
Geta
A primo homo insanibat.
Chremes
Cedo, quid postulat?
Geta
Quid? nimium quantum libuit.
Chremes
Die.
Geta
Si quis daret
Talentum magnum.
Chremes
Immo malum hercle: ut nihil pudet.
Geta
645
Quod dixi adeo ei. Quaeso quid si filiam
Suam unicam locaret? parvi retulit
Non suscepisse: inventa est quae dotem petat.
Ad pauca ut redeam, ac mittam illius ineptias;
Haec denique eius fuit postrema oratio:
650
Ego, inquit, iam a principio amici filiam,
Ita ut acquum fuerat, volui uxorem ducere:
Nam mihi veniebat in mentem eius incommodum,
In servitutem pauperem ad ditem dari:
Sed mihi opus crat, ut aperte tibi nunc fabuler,
655
Aliquantulum quae afferret qui dissolverem
Quae debeo; et etiam nunc, si vult Demipho
Dare quantum ab hac accipio quae sponsa est mihi,
Nullam mihi malim quam istanc, uxorem dari.
Antipho
Utrum stultitia facere ego hunc an malitia
660
Dicam, scientem an imprudentem, incertus sum.
Demipho
Quid si animam debet?
Geta
Ager oppositus est pignori,
Ob decem minas, inquit.
Demipho
Age, age; iam ducat: dabo.
Geta
Aediculae item sunt ob decem alias.
Demipho
Oi! hui!
Nimium est.
Chremes
Ne clama: petito hasce a me decem.
Geta
665
Uxori emenda ancillula est: tum pluscula
Supellectile opus est: opus est sumtu ad nuptias:
His rebus sane pone, inquit, decem minas.
Demipho
Sexcentas proinde scribito iam mihi dicas.
Nihil do: impuratus me ille ut etiam irrideat?
Chremes
670
Quaeso, ego dabo, quiesce: tu modo filius
Fac ut illam ducat nos quam volumus.
Antipho
Hei mihi,
Geta, occidisti me tuis fallaciis.
Chremes
Mea causa eiicitur: me hoc est aequum amittere.
Geta
Quantum potest me certiorem, inquit, face;
675
Si illam dant, hanc ut mittam; ne incertus siem;
Nam illi mihi dotem iam constituerunt dare.
Chremes
Iam accipiat; illis repudium renuntiet;
Hanc ducat.
Demipho
Quae quidem illi res vertat male.
Chremes
Opportune adeo argentum nunc mecum attuli,
680
Fructum quem Lemni uxoris reddunt praedia:
Id sumam: uxori tibi opus esse dixero.
Antipho
Geta.
Geta
Hem.
Antipho
Quid egisti?
Geta
Emunxi argento senes.
Antipho
Satin est id?
Geta
Nescio hercle: tantum iussus sum.
Antipho
Eho, verbero, aliud mihi respondes ac rogo?
Geta
685
Quid ergo narras?
Antipho
685
Quid ego narrem? opera tua
Ad restim mihi quidem res rediit planissime.
Ut te quidem omnes Di, Deaeque, Superi, Inferi,
Malis exemplis perdant. Hem, si quid velis,
Huic mandes, qui te ad scopulum e tranquillo auferat.
690
Quid minus utibile fuit quam hoc ulcus tangere,
Aut nominare uxorem? iniecta est spes patri
Posse illam extrudi. Cedo nunc porro, Phormio
Dotem si accipiet, uxor ducenda est domum:
Quid fiet?
Geta
Non enim ducet.
Antipho
Novi: caeterum,
695
Quum argentum repetent, nostra causa scilicet
In nervum potius ibit.
Geta
Nihil est, Antipho,
Quin male narrando possit depravarier.
Tu id quod boni est excerpis; dicis quod mali est.
Audi nunc contra iam: si argentum acceperit,
700
Ducenda est uxor, ut ais: concedo tibi.
Spatium quidem tandem apparandis nuptiis,
Vocandi, sacrificandi dabitur paululum.
Interea amici quod polliciti sunt dabunt:
Inde istis reddet.
Antipho
Quamobrem? aut quid dicet?
Geta
Rogas?
705
Quot res postilla monstra evenerunt mihi!
Introiit in aedes ater alienus canis;
Anguis per impluvium decidit de tegulis;
Gallina cecinit; interdixit hariolus;
Haruspex vetuit ante brumam aliquid novi
710
Negoti incipere; quae causa est iustissima.
Haec fient.
Antipho
Ut modo fiant.
Geta
Fient: me vide.
Pater exit: abi, die, esse argentum, Phaedriae.
Demipho
Quietus esto, inquam: ego curabo ne quid verborum duit.
Hoc temere nunquam amittam ego a me quin mihi testes adhibeam:
715
Cui dem, et quamobrem dem, commemorabo.
Geta
715
Ut cautus est, ubi nihil opus est!
Chremes
Atqui ita opus facto est; at matura, dum libido eadem haec manet;
Nam, si altera illaec magis instabit, forsitan nos reiciat.
Geta
Rem ipsam putasti.
Demipho
Duc me ad eum ergo.
Geta
Non moror.
Chremes
Ubi hoc egeris,
Transito ad uxorem meam, ut conveniat hanc prius quam hinc abeat:
720
Dicat nos dare eam Phormioni nuptum, ne succenseat;
Et magis esse illum idoneum, qui ipsi sit familiarior;
Nos nostro officio nihil digresses esse; quantum is voluerit
Datum esse dotis.
Demipho
Quid tua, malum, id refert?
Chremes
Magni, Demipho.
Demipho
Non satis est tuum te officium facere, si non id fama approbat.
Chremes
725
Volo ipsius quoque voluntate hoc fieri, ne se eiectam praedicet.
Demipho
Idem ego istuc facere possum.
Chremes
Mulier mulieri magis congruit.
Demipho
Rogabo.
Chremes
Ubi illas ego nunc reperire possim cogito.
Tap any Latin word to look it up