Apoecides
Plérique homines, quós cum nil refért pudet,
úbi pudendum est íbi eos deserit pudor,
quom úsus est ut pudeat.
ís adeo tu és. quid est quód pudendúm siet,
170
génere natám bono paúperem domum
170
dúcere te uxorem?
praesértim eam, qua ex tibi cómmemores hanc quaé domist
fíliam prognatam.
Periphanes
Révereor filium.
Apoecides
At pól ego te crédidi
úxorem, quam tu éxtulistí, pudore éxsequi,
175
cúius quotiéns sepulcrúm vides, sácruficas
ílico Orco hóstiis, néque adeo iniúria,
quiá licitumst eam tíbi vivendo vincere.
Periphanes
Oh,
Hércules égo fui, dum ílla mecúm fuit;
neque séxta aerumna acérbior Herculí, quam illa mihi obiéctast.
Apoecides
180
Pulcra édepol dos pecuniast.
Periphanes
180
Quae quidem pol non maritast.
Epidicvs
St, tacéte, habete animúm bonum.
liquido éxeo foras auspício, aví sinistra;
acútum cultrum habeó, senis qui exénterem marsúppium.
sed eccum ípsum ante aedis conspicor Apoecide†
qualis volo vetulos duo.
iam ego mé convortam in hirúdinem atque eorum éxsugebo sánguinem,
senáti qui columén cluent.
(Apoecides)
cóntinuo ut maritus fiat.
Periphanes
Laudo consilium tuom.
nam égo illum audivi in amorem haerere apud néscio quam fidicinam,
íd ego excrucior.
Epidicvs
Di hercle omnis me ádiuvant augent amant:
ipsi hí quidem mihi dant viam, quo pacto ab se argentum auferam.
age núnciam orna te, Epidice, et palliolum in collum conice
195
itaque ádsimulato quasi per urbem totam hominem quaesiveris.
áge, si quid agis. di immortales, utinam conveniam domi
Periphanem, per omnem urbém quem sum defessus quaerere:
per medicinas, per tonstrinas, in gymnasio atque in foro,
per myropolia et lanienas circumque argentarias.
200
rogitando sum raucus factus, paene in cursu concidi.
Periphanes
Epidice.
Epidicvs
Epidicum quis est qui revocat?
Periphanes
Ego sum, Periphanes.
Apoecides
Et ego Apoecides sum.
Epidicvs
Et ego quidem sum Epidicus. sed, ere, optuma
vos video opportunitate ambo advenire.
Periphanes
Quid rei est?
Epidicvs
Mane dum, sine respirem quaeso.
Periphanes
Immo adquiesce.
Epidicvs
Animo malest.
Apoecides
205
Recipe anhelitum.
Periphanes
205
Clementer, requiesce.
Epidicvs
205
Animum advortite.
a legione omnes remissi sunt domum Thebis.
Apoecides
Quis hoc
dicit factum?
Epidicvs
Ego ita factum esse dico.
Periphanes
Scin tu istuc?
Epidicvs
Scio.
Periphanes
Qui tu scis?
Epidicvs
Quia ego ire vidi milites plenis viis;
arma referunt et iumenta ducunt.
Periphanes
Nimis factum bene.
Epidicvs
210
Tum captivorum quid ducunt secum! pueros, virgines,
binos, ternos, alius quinque; fit concursus per vias,
filios suos quisque visunt.
Periphanes
Hercle rem gestam bene.
Epidicvs
Tum meretricum numerus tantus, quantum in urbe omni fuit,
obviam ornatae occurrebant suis quaeque amatoribus,
215
eos captabant. id adeo qui maxime animum advorterim?
pleraeque eae sub vestimentis secum habebant retia.
quom ad portam venio, átque ego illam ílli video praestolarier
et cum ea tibicinae ibant quattuor.
Periphanes
Quicum, Epidice?
Epidicvs
Cum illa quam tuos gnatus annos multos deamat, deperit,
220
ubi fidemque remque seque teque properat perdere;
ea praestolabatur illum apud pórtam.
Periphanes
Viden veneficam?
Epidicvs
Sed vestita, aurata, ornata ut lepide, ut concinne, ut nove.
Periphanes
Quid erat induta? an regillam induculam an mendiculam?
Epidicvs
Inpluviatam, ut istaec faciunt vestimentis nomina.
Periphanes
225
Vtin inpluvium induta fuerit?
Epidicvs
225
Quid istuc tam mirabile est?
quasi non fundis exornatae multae incedant per vias.
at tributus quom imperatus est, negant pendi potis:
illis quibus tributus maior penditur, pendi potest.
quid istae, quae vesti quotannis nomina inveniunt nova?
230
tunicam rallam, tunicam spissam, linteolum caesicium,
indusiatam, patagiatam, caltulam aut crocotulam,
subparum aut subnimium, ricam, basilicum aut exoticum,
cumatile aut plumatile, carinum aut cerinum—gerrae maxumae.
cani quoque etiam ademptumst nomen.
Periphanes
Qui?
Epidicvs
Vocant Laconicum.
235
haec vocabula auctiones subigunt ut faciant viros.
Apoecides
Quin tu ut occepisti loquere?
Epidicvs
Occepere aliae mulieres
duae post me sic fabulari inter sese—égo abscessi sciens
paulum ab illis, dissimulabam earum operam sermoni dare;
nec satis exaudibam, nec sermonis fallebar tamen,
240
quae loquerentur.
Periphanes
240
Id lubidost scire.
Epidicvs
240
Ibi illarum altera
dixit illi quicum ipsa ibat—(
Periphanes
Quid?
Epidicvs
Tace ergo, ut audias)
postquam illam sunt conspicatae, quam tuos gnatus deperit:
“quam facile et quam fortunate évenit illi, obsecro,
mulieri, quam liberare volt amator.” quisnam is est?
245
inquit altera illi. ibi illa nominat Stratippoclem
Periphanai filium.
Periphanes
Perii hercle. quid ego ex te audio?
Epidicvs
Hoc quod actum est. egomet postquam id illas audivi loqui,
coepi rursum vorsum ad illas pauxillatim accedere,
quasi retruderet hominum me vis invitum.
Periphanes
Intellego.
Epidicvs
250
Ibi illa interrogavit illam: qui scis? quis id dixit tibi?
“quin hodie adlatae tabellae sunt ad eam a Stratippocle,
eum argentum sumpsisse apud Thébas ab danista faenore,
id paratum et sese ob eam rem id ferre.”
Periphanes
Certo ego occidi.
Epidicvs
Haec sic aibat: sic audivisse ex eapse atque epistula.
Periphanes
255
Quid ego nunc faciam? consilium a te expetesso, Apoecides.
Apoecides
Reperiamus aliquid calidi conducibilis consili.
nam ille quidem aut iam hic aderit, credo hercle, aut iam adest.
Epidicvs
Si aequom siet
me plus sapere quam vos, dederim vobis consilium catum,
quod laudetis, ut ego opino, uterque,
Periphanes
Ergo ubi id est, Epidice?
Epidicvs
260
Atque ad eam rem conducibile.
Apoecides
260
Quid istuc dubitas dicere?
Epidicvs
Vos priores esse oportet, nos posterius dicere,
qui plus sapitis.
Periphanes
Eia vero, age díc.
Epidicvs
At deridebitis.
Apoecides
Non edepol faciemus.
Epidicvs
Immo, si placebit, utitor,
consilium si non placebit, reperitote rectius.
265
mihi istic nec seritur nec metitur, nisi ea quae tu vis volo.
Periphanes
Gratiam habeo; fac participes nos tuae sapientiae.
Epidicvs
Continuo arbitretur uxor tuo gnato atque ut fidicinam
illam quam is volt liberare, quae illum corrumpit tibi,
ulciscare atque ita curetur, usque ad mortem ut serviat.
Apoecides
270
Fieri oportet.
Periphanes
270
Facere cupio quidvis, dum id fiat modo.
Epidicvs
270
Em,
nunc occasiost faciundi, prius quam in urbem advenerit,
sicut cras hic aderit, hodie non venit.
Periphanes
Qui scis?
Epidicvs
Scio.
quia mihi alius dixit qui illinc venit, mane hic adfore.
Periphanes
Quin tu eloquere, quid faciemus?
Epidicvs
Sic faciundum censeo
275
quasi tu cupias liberare fidicinam animi gratia
quasique ames vehementer tu illam.
Periphanes
Quam ad rem istuc refert?
Epidicvs
Rogas?
ut enim praestines argento, prius quam veniat filius,
atque ut eam te in libertatem dicas emere,
Periphanes
Intellego.
Epidicvs
Vbi erit empta, ut aliquo ex urbe amoveas; nisi quid est tua
280
secus sententia.
Periphanes
280
Immo docte.
Epidicvs
280
Quid tua autem, Apoecides?
Apoecides
Quid ego iam nisi te commentum nimis astute intellego?
Epidicvs
Iam simul igitur amota ei erit omnis consultatio
nuptiarum, ne gravetur quod velis.
Periphanes
Vive sapis,
et placet.
Epidicvs
Tum tu igitur calide quidquid acturu'sacturus es age.
Periphanes
285
Rem hercle loquere.
Epidicvs
285
Et repperi, haec te qui abscedat suspicio.
Periphanes
Sine me scire.
Epidicvs
Scibis, audi.
Apoecides
Sapit hic pleno pectore.
Epidicvs
Opus est homine qui illo argentum deferat pro fidicina;
nam te nolo neque opus factost.
Periphanes
Quid iam?
Epidicvs
Ne te censeat
fili causa facere,
Periphanes
Docte.
Epidicvs
Quo illum ab illa prohibeas:
290
ne qua ob eam suspicionem difficultas evenat.
Periphanes
Quém hominem inveniemus ad eam rem utilem?
Epidicvs
Hic erit optimus,
hic poterit cavere recte, iura qui et leges tenet.
Periphanes
Epidico habeas gratiam.
Epidicvs
Sed ego istuc faciam sedulo:
ego illum conveniam atque adducam hunc ad eum quoiast fidicina,
295
atque argentum ego cum hoc feram.
Periphanes
295
Quanti émi potest minimo?
Epidicvs
295
Illane?
ad quadraginta fortasse eam posse emi minimo minis.
verum si plus dederis, referam, nihil in ea re captiost.
atque id non decem occupatum tibi erit argentum dies.
Periphanes
Quidum?
Epidicvs
Quia enim mulierem alius illam adulescens deperit,
300
auro opulentus, magnus miles Rhodius, raptor hostium,
gloriosus: is emet illam de te et dabit aurum lubens.
face modo, est lucrum hic tibi amplum.
Periphanes
Deos quidem oro.
Epidicvs
Impetras.
Apoecides
Quin tu is intro atque huic argentum promis? ego visam ad forum.
Epidice, eo veni.
Epidicvs
Ne abitas prius quam ego ad te venero.
Apoecides
305
Vsque opperiar.—
Periphanes
305
Sequere tu intro.—
Epidicvs
305
I, numera, nil ego te moror.
nullum esse opinor ego agrum in agro Attico
aeque feracem quám hic est noster Periphanes:
quin ex occluso atque obsignato armario
decutio argenti tantum quantum mihi lubet.
310
quod pol ego metuo si senex resciverit,
ne ulmos parasitos faciat, quae usque attondeant.
sed me una turbat res ratioque, Apoecidi
quam ostendam fidicinam aliquam conducticiam.
atque id quoque habeo: mane me iussit senex
315
conducere aliquam fidicinam sibi huc domum,
quae, dum rem dinam faceret, cantaret sibi;
ea conducetur atque ei praemonstrabitur
quo pacto fiat subdola adversus senem.
ibo intro, argentum accipiam ab damnoso sene.—
Tap any Latin word to look it up