πλάγιος

A. placed sideways, athwart, τριήρεις Th. 7.59, etc.; π. φορά oblique motion, Pl. Ti. 39a ; opp. ἀντία (direct), ib.43e ; πλάγιον θεῖναί τι, opp. ὀρθόν, X. Oec. 19.9 ; τάφρους ὀρύσσειν τὰς μὲν πλαγίους τὰς δὲ ὀρθίας Thphr. l.c.; μαστοὶ π. pointing sideways, Arist. PA 688a35 : Geom., π. διάμετρος transverse diameter, Apollon.Perg. Con. 1 Def. 1.5 ; π. πλευρά ib.1.14; τὰ π., of the regions round the celestial poles, as being transverse to the diurnal rotation, Arist. Cael. 285b12 ; horizontal, μεσηγὺ δύο στύλων στρωτῆρα π. εὖ προσδῆσαι Hp. Art. 7 ; πλάγῑ ἐστὶ τἄλλα, τοῦτο δ’ ὀρθὸν θηρίον Philem. 3; of window bars, opp. ἀντία, PCair.Zen. 663.8 (iii B. C.); so ξύλον κρεμάσαι π. Paul.Aeg. 6.99 ; π. Σελήνη, opp. ὀρθή, Cat.Cod.Astr. 8(3).174; πλαγία φάλαγξ an army in march with extended front, transverse to the direction of march, Ascl. Tact. 10.1, 11.1; also of ships, π. παραβάλλουσαι ἀλλήλαις Plb. 1.22.9; παρεδίδου π. [τὰς τριήρεις] τοῖς Ἕλλησι Plu. Them. 14; π. ὥσπερ πνεύματι παραδιδοὺς ἑαυτόν Id. 2.28d.

2. πλάγια,τά, sides, flanks, τῆς Σκυθικῆς Hdt. 4.49; τὸ π., of the body, Arist. PA 657b21, IA 713b31.

b. esp. in military sense, τοῖς π. ἐπιέναι attack the flanks, Th. 4.32 ; εἰς τὰ π. παραγαγεῖν, παραπέμψαι, to make an army file off right and left, X. An. 3.4.14, 6.3.15 ; π. λαβεῖν τοὺς πολεμίους to take the enemy in flank, Id. Cyr. 7.1.26, etc.; π. παραπορεύεσθαι Plb. 6.40.7.

3. of ground, sloping, Gp. 2.46.2.

4. freq. with Preps. in adv. sense, εἰς τὸ π. sideways, [ῥὶς] ἐς τὸ π. κατάγνυται Hp. Art. 38; δρέπανα εἰς π. ἀποτεταμένα X. An. 1.8.10; ἐς τὰ π. παραπλέοντες Th. 7.40; opp. εἰς τὸ ἀντίον, X. Eq. 12.12 ; εἰς πλάγια, opp. καταντικρύ, Pl. Tht. 194b ; ἐκ πλαγίου, opp. καταντικρύ, Id. R. 598a ; ἐκ πλαγίου in flank, esp. in military sense, Th. 4.33, 7.6, X. HG 6.5.26 ; ἐκ τῶν π. Arist. Mete. 377b29; ἐκ π. Id. Pr. 912b28; ἐκ πλαγίων τῆς σκηνῆς LXX Nu. 3.29; ἐκ πλαγίας Arist. Mete. 372a11 ; ἐν τῷ π. ib.378a3 ; ἐπὶ τὸ π. Id. IA 712b17; πρόσθεν ἢ κατὰ τὰ πλάγια in front or in flank, X. Cyr. 5.2.1: regul.Adv. -ίως rare, Aen.Tact. 32.2 (cj.), Arist. Mech. 850b37, Luc. Symp. 47 : neut. πλάγιον as Adv., Inscr.Prien. 363.13 (iv B. C.), al.

II. metaph., crooked, treacherous, φρένες Pi. I. 3.5 ; σὺν πλαγίῳ κόρῳ στείχοντα Id. N. 1.64 ; πλάγια φρονεῖν E. IA 332 ; πλάγιοι ταῖς ψυχαῖς Plb. 4.8.11 ; π. ἐν τῷ πολέμῳ wavering, Id. 30.1.6, etc.; προβλήματα π. involving arrière-pensée, Hermog. Inv. 4.13. Adv. -ίως , χρώμενοι ταῖς διαβολαῖς Plu. 2.856c ; but simply, indirectly, by implication, Ph. 2.173 ; with an innuendo, Plu. 2.205b.

III. Gramm., πτῶσις πλαγία oblique case, Stoic. 2.60: freq. in pl., D.H. Comp. 6, A.D. Pron. 23.1,al., S.E. M. 1.177.

2. π. λέξις dependent construction, Demetr. Eloc. 198; τὸ π., opp. τὸ εὐθύ, ib.104.

IV. πλάγιον, τό, technical term of uncertain meaning in connexion with enrolment of ἔφηβοι, Chron.d' Égypte 7 (1932).301, Sammelb. 7239.25 (ii A. D.), BGU 1084.31 (ii A. D.).