crūdus
a, um, adj.
root kru-, of Gr. κρύος; cf. cruor, crudelis
I.
bloody, bleeding, trickling with blood, etc.
I.
Prop. (so rare): vulnus, Plin. Ep. 5, 16, 11: vulnera, Ov. Tr. 3, 11, 19; id. P. 1, 3, 16.—
II.
Transf.
A.
Of food, raw, not cooked: quid tu curas, utrum crudum an coctum edim? Plaut. Aul. 3, 2, 15: exta, Liv. 29, 27, 5: carnem mandere, Suet. Ner. 37.—So also of undigested food: pavo, Juv. 1, 143; cf. trop.: lectio non cruda sed multā iteratione mollita et velut confecta, Quint. 10, 1, 19; and, alvus, Cato, R. R. 125: qui crudum ructat, Cels. 1, 2; v. ructo.— Transf., of persons suffering from indigestion, etc., Cic. Fin. 2, 8, 23; Quint. 11, 3, 27; Hor. S. 1, 5, 49; id. Ep. 1, 6, 61: crudior, Cic. Clu. 60, 168; cf. cruditas; so, bos, Hor. Epod. 8, 6 Orell. ad loc.—Hence, in a pun, Mart. 3, 13, 3 sq.—
B.
In gen., of all physical or moral crudeness, immaturity, roughness, etc.
1.
Lit.
a.
Unripe, immature, crude: poma ex arboribus, cruda si sunt, vix evelluntur, si matura et cocta, decidunt, Cic. Sen. 19, 71: pruna (opp. maturissima), Col. 12, 10, 3: muria (opp. matura), id. 12, 6, 2 al.: palmes, Luc. 4, 317 (viridis, Schol.); of an abscess, Cels. 5, 28, 11: puella, Mart. 8, 64, 11; cf. Hor. C. 3, 11, 12: funera nepotis, Stat. Th. 9, 391; cf. id. Achill. 1, 478: amor, id. Th. 2, 341; cf.: crudum adhuc servitium, Tac. A. 1, 8 fin.: adhuc studia, Petr. 4: crudi sine viribus anni, Sil. 12, 348: juventus, id. 3, 302; Claud. Cons. Hon. 3, 42.—
(b).
Opp. to age, and the weakness arising from age, fresh, vigorous: jam senior, sed cruda deo viridisque senectus, Verg. A. 6, 304; imitated by Tac.: quibus cruda ac viridis senectus, Tac. Agr. 29: cf. meus, Sil. 5, 569.—
b.
Unprepared, immature, raw, crude: crudum et immotum solum, Col. 2, 2, 25; cf. Plin. 18, 19, 49, § 179: pix, Col. 12, 20, 6: corium, Varr. L. L. 5, § 116 Müll.; for which, poet., taurus, Val. Fl. 4, 250; and, caestus, Verg. A. 5, 69: rudis cortice crudo hasta, id. ib. 9, 743.—Of verses, unpolished, rude: junctura addita crudis (numeris), Pers. 1, 92 (cf.: si forte aliquid decoctius audis, id. 1, 125).—Of the voice, rough, hoarse: quia crudus fuerit, Cic. de Or. 1, 27, 125.—
2.
Trop.
a.
Raw, not prepared or matured: ut cibos mansos ac prope liquefactos demittimus, quo facilius digerantur, ita lectio non cruda, sed multā iteratione mollita et velut confecta memoriae tradatur, Quint. 10, 1, 19.—
b.
Rough, unfeeling, cruel, merciless (poet.).
(a).
Of personal subjects: dicat me Crudum virum esse, Plaut. Truc. 2, 8, 14; id. Poen. 5, 2, 148; Ov. M. 4, 240: Getae, id. Tr. 5, 3, 8: cena, crude Thyesta, tua, Mart. 4, 49, 4: crudus et leti artifex, Sen. Hippol. 1220.—More freq.,
(b).
Of things as subjects: bella, Ov. Am. 3, 8, 58: ensis, Verg. A. 10, 682; cf. Sil. 7, 113; Stat. Th. 10, 342: tyrannis, Juv. 8, 223: crudissimum pistrinum, most rude, uncultivated, Cassius ap. Suet. Aug. 4.—Adv. not in use.